Բնության հատուկ պահպանվող տարածքների բուֆերային գոտիների կայուն զարգացում

Վայոց ձորի մարզ | 2026–2029

Բնության հատուկ պահպանվող տարածքների բուֆերային գոտիների կայուն զարգացում

Բնական ռեսուրսների կայուն կառավարում, կենսաբազմազանության պահպանում և գյուղական համայնքներում եկամտի նոր հնարավորությունների ստեղծում։

2026–2029
Ծրագրի իրականացման ժամանակահատված
19 գյուղ
Թիրախային բնակավայրեր
3 բաղադրիչ
Փոխկապակցված ծրագրային ուղղություններ
Վայոց ձոր
Վայք և Ջերմուկ համայնքներ

Ծրագրի մասին

«Բնության հատուկ պահպանվող տարածքների բուֆերային գոտիների կայուն զարգացում և գյուղական համայնքներում աղքատության նվազեցում» ծրագիրն իրականացվում է 2026 թվականի ապրիլից մինչև 2029 թվականի մարտը։

Ծրագիրը նախաձեռնվել է Գերմանիայի բնության պահպանության միության՝ NABU-ի կողմից և իրականացվում է Գերմանիայի տնտեսական համագործակցության և զարգացման դաշնային նախարարության՝ BMZ-ի և ԱԿԲԱ բանկի աջակցությամբ։

Հայաստանում ծրագիրն իրականացվում է «Հանուն Մարդու և Բնության» հայկական ասոցիացիա ՀԿ-ի (FPAN) և «Էկո-Գլոբ» բնապահպանական հասարակական կազմակերպության կողմից։

Ծրագիրը միավորում է բնապահպանական, տնտեսական և սոցիալական զարգացման միջոցառումները՝ նպաստելով համայնքների կենսունակության բարձրացմանը և բնության պահպանությանն ուղղված երկարաժամկետ լուծումների ձևավորմանը։

Վայոց ձորի բնություն

Ծրագրի նպատակը

Աջակցել Հեր-Հերի արգելավայրի հարակից համայնքներին՝ բնական ռեսուրսների կայուն կառավարման, կենսաբազմազանության պահպանության, նոր տնտեսական հնարավորությունների զարգացման և գյուղական բնակչության բարեկեցության բարձրացման միջոցով։

Ինչո՞ւ է ծրագիրը կարևոր

Հեր-Հերի արգելավայրի բնություն

Բուֆերային գոտիները հատուկ պահպանվող բնատարածքների և բնակավայրերի միջև կարևոր կապող տարածքներ են։ Դրանց ճիշտ կառավարումը նպաստում է բնության պահպանությանը՝ միաժամանակ ստեղծելով կայուն տնտեսական հնարավորություններ տեղական բնակչության համար։

Կենսաբազմազանության պահպանում 
Բնական ռեսուրսների պատասխանատու օգտագործում 
Մարդու և վայրի բնության համակեցություն 
Գյուղական համայնքների կայուն զարգացում 
19
ծրագրային գյուղ
Ծրագրի աշխարհագրությունը

Վայոց ձորի մարզի Վայք և Ջերմուկ համայնքներ

Ծրագիրն իրականացվում է Հեր-Հերի արգելավայրի հարակից 19 գյուղական բնակավայրերում։ Ծրագրային գյուղերը միավորված են բնական ռեսուրսների, գյուղատնտեսության, տեղական տնտեսության և բնապահպանական խնդիրների շուրջ։

Ծրագրում ընդգրկված բնակավայրերը

Ազատեկ
Ախտա
Արին
Արտավան
Բարձրունի
Գնդեվազ
Գոմք
Զառիթափ
Զեդեա
Կապույտ
Կարմրաշեն
Կեչուտ
Խնձորուտ
Մարտիրոս
Նոր Ազնաբերդ
Սարավան
Սերս
Փոռ
Հերհեր

Ծրագրի շահառուները

Ծրագրի միջոցառումներին կմասնակցեն գյուղական համայնքների բնակիչներ, գործող և նորաստեղծ ձեռնարկություններ, կոոպերատիվներ, քաղաքացիական հասարակության ներկայացուցիչներ և սոցիալապես խոցելի խմբեր։

Ֆերմերներ
Կոոպերատիվներ
Փոքր բիզնեսներ
Կանայք
Տեղահանված անձինք
Բնապահպանական ՀԿ-ներ
Տեղական համայնքներ

Ծրագրի հիմնական բաղադրիչները

Ծրագիրը բաղկացած է երեք փոխկապակցված բաղադրիչներից, որոնք համատեղում են բնապահպանությունը, ձեռնարկատիրության զարգացումը և սոցիալ-տնտեսական աջակցությունը։

1

Հողերի և բնական ռեսուրսների կայուն կառավարում

  • Տեղեկատվական և խորհրդատվական միջոցառումներ՝ հողերի և բնական ռեսուրսների կայուն կառավարման վերաբերյալ
  • Հեր-Հերի արգելավայրի բուֆերային գոտու կենսաբազմազանության ուսումնասիրություն
  • Բնական ռեսուրսների կայուն օգտագործման վերաբերյալ առաջարկությունների մշակում
  • Բնապահպանական հասարակական կազմակերպությունների ստեղծում և կարողությունների զարգացում
  • Բնական ռեսուրսների կայուն օգտագործման վերաբերյալ դասընթացներ
  • Մարդ–վայրի բնություն կոնֆլիկտների նվազեցմանն ուղղված միջոցառումներ
  • Կանխարգելիչ միջոցների և լուծումների ներդրում
  • Ծառատնկման աշխատանքների իրականացում
  • Արևային կայանների, կաթիլային ոռոգման և ջրային ռեսուրսների կառավարման համակարգերի ներդրում
2

Կոոպերատիվների և փոքր բիզնեսների զարգացում

  • Տեղական արժեքային շղթաների զարգացման և ամրապնդման դասընթացներ
  • Բիզնես պլանավորման վերաբերյալ դասընթացներ
  • Ֆինանսների կառավարման և ֆինանսական գրագիտության զարգացում
  • Մարքեթինգի և հանրային կապերի վերաբերյալ խորհրդատվություն
  • Կոոպերատիվների ստեղծման և կառավարման աջակցություն
  • Կայուն ռեսուրսների օգտագործմանն ուղղված օրինակելի ծրագրերի իրականացում
  • Մասնակցություն ազգային ցուցահանդեսների և տոնավաճառների
  • Տեղական արտադրանքի առաջխաղացման արշավների իրականացում
3

Կանանց և տեղահանված անձանց սոցիալ-տնտեսական աջակցություն

  • Նոր հնարավորությունների, զբաղվածության և եկամտի աղբյուրների վերաբերյալ տեղեկատվական միջոցառումներ
  • Կանանց և տեղահանված ընտանիքների անդամների համար բիզնես դասընթացներ
  • Մասնագիտական հմտությունների զարգացման դասընթացներ
  • Անհատական և խմբային խորհրդատվություն
  • Սարքավորումների և անհրաժեշտ նյութական միջոցների տրամադրում
  • Եկամտաբեր գործունեության և ինքնազբաղվածության խթանում
  • Կանանց տնտեսական մասնակցության և համայնքային դերի բարձրացում
Գյուղատնտեսություն և բնական ռեսուրսներ Տեղական արտադրանք և փոքր բիզնես Կանայք և համայնքային զարգացում
Երկարաժամկետ կայունություն

Տեղեկատվական կենտրոն

Ծրագրի շրջանակում նախատեսվում է ստեղծել տեղեկատվական կենտրոն, որը կդառնա բնապահպանական կրթության, համայնքային հանդիպումների, հանրային քննարկումների, դասընթացների և փորձի փոխանակման մշտական հարթակ։

Կենտրոնը կծառայի ծրագրային համայնքների բնակիչներին ոչ միայն ծրագրի իրականացման ընթացքում, այլև ծրագրի ավարտից հետո՝ նպաստելով նախաձեռնությունների շարունակականությանը և ծրագրի արդյունքների երկարաժամկետ պահպանմանը։

Ծրագրի ակնկալվող արդյունքները

19 համայնքների բնակիչների կարողությունների զարգացում 
Բնական ռեսուրսների առավել կայուն կառավարում 
Կենսաբազմազանության պահպանության բարելավում 
Նոր կոոպերատիվների ստեղծում և զարգացում 
Փոքր բիզնեսների մրցունակության բարձրացում 
Այլընտրանքային եկամտի աղբյուրների ստեղծում 
Կանանց տնտեսական մասնակցության բարձրացում 
Տեղահանված ընտանիքների սոցիալ-տնտեսական աջակցություն 
Վերականգնվող էներգիայի համակարգերի ներդրում 
Ջրային ռեսուրսների արդյունավետ կառավարում 
Տեղեկատվական կենտրոնի ստեղծում 
Բնապահպանական ՀԿ-ների կարողությունների զարգացում 

Ֆինանսավորող, նախաձեռնող և իրականացնող գործընկերներ

BMZ
ԱԿԲԱ բանկ
NABU
FPAN
Eco-Globe

Կապ

Ծրագրի գործունեության, միջոցառումների և մասնակցության հնարավորությունների վերաբերյալ լրացուցիչ տեղեկությունների համար խնդրում ենք կապ հաստատել ծրագրի համակարգողի հետ։

Նարեկ Գրիգորյան 
Հեռ․ +374 93 420062 
Էլ․ փոստ․ narek.grigoryan@fpan.am 

Ծրագիրը նախաձեռնվել է Գերմանիայի բնության պահպանության միության (NABU) կողմից և ֆինանսավորվում է Գերմանիայի տնտեսական համագործակցության և զարգացման դաշնային նախարարության (BMZ) կողմից։

Հայաստանում ծրագրի գլխավոր գործընկերն Ակբա բանկն է։

Հայաստանում ծրագիրն իրականացվում է «Հանուն մարդկանց և բնության հայկական ասոցիացիա» (FPAN) և «Էկո-Գլոբ» բնապահպանական հասարակական կազմակերպության կողմից։