Հայաստանի բնության հատուկ պահպանվող տարածքներ

Բնության հատուկ պահպանվող տարածքները պետական օրենսդրությամբ առանձնացվող տարածքներ են, որտեղ սահմանափակվում կամ արգելվում է տնտեսական գործունեությունը՝ կենսաբազմազանությունն ու էկոհամակարգերը պաշտպանելու նպատակով։ Այս տարածքներում պահպանվում են եզակի էկոհամակարգեր, հազվագյուտ և էնդեմիկ տեսակներ, ֆլորա ու ֆաունա, ինչպես նաև կարևոր բնական ռեսուրսներ, օրինակ՝

• Ածխածնի պահուստներ՝ կլիմայի կայունության պահպանման համար

• Տրոպիկական անտառներ՝ կենսաբազմազանության և մշակութային արժեքների պահպանման համար

• Լեռնային շրջաններ՝ լեռնային կենսաբազմազանության պաշտպանության համար

Միջազգային ստանդարտներով` IUCN–ը առանձնացնում է՝

1. Արգելոց (Category Ia/Ib)

2. Ազգային պարկ (Category II)

3. Բնության հուշարձան (Category III)

4. Հաբիթատ/տեսակների կառավարման տարածք (Category IV)

5. Պահպանվող լանդշաֆտ (Category V)

6. Տարածք բնական ռեսուրսների կայուն օգտագործմամբ (Category VI)

Հայաստանի «Բնության հատուկ պահպանվող տարածքների մասին» օրենքի (1991) համաձայն երաշխավորված են՝

• 3 պետական արգելոց՝ Խոսրով անտառ, Շիկահող, Էրեբունի

• 4 ազգային պարկ՝ Սևան, Դիլիջան, Արփի, Արեւիք

• 27 պետական արգելավայր

• 233 բնության հուշարձան

FPAN «Գյուղական տուրիզմի զարգացման» ծրագիրը աջակցում է այս տարածքների կառավարմանը, գիտահետազոտական աշխատանքներին և համայնքային կրթական նախաձեռնություններին՝ հանուն կայուն բնապահպանության և տեղական զարգացման։